Ρένα Παυλάκη
Κάθε φορά που ένας πολίτης απευθύνεται στο κράτος με μια προσδοκία – για υγεία, παιδεία, ασφάλεια, εργασία – θέτει στην πραγματικότητα ένα απλό αλλά βαθύ ερώτημα: Υπάρχει κάποιος εκεί που νοιάζεται; Κι όσο αυτό το ερώτημα δεν βρίσκει απάντηση στην πράξη, όσο η μέριμνα για τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων παραμένει ζητούμενο, τόσο οι θεσμοί θα αποδομούνται στη συνείδηση των πολιτών. Και η συλλογική πεποίθηση ότι «τα πράγματα πάνε προς τη λάθος κατεύθυνση» θα ριζώνει βαθύτερα.
Δεν είναι τυχαίο ότι σε κάθε έρευνα κοινής γνώμης, η πλειοψηφία των πολιτών δηλώνει απογοητευμένη από την πολιτεία. Η αίσθηση εγκατάλειψης, η γραφειοκρατία, η αδιαφορία, η αδυναμία συντονισμού μεταξύ υπηρεσιών δημιουργούν ένα τοξικό μείγμα που εντείνει την απόσταση ανάμεσα στον πολίτη και το κράτος. Μοιάζει σαν να φτιάξαμε μια Πολιτεία χωρίς ψυχή. Χωρίς καρδιά.
Κι όμως. Υπάρχουν στιγμές που αυτή η εικόνα διαψεύδεται. Υπάρχουν παραδείγματα που φωτίζουν έναν άλλο δρόμο. Δείχνουν ότι ένα κράτος με καρδιά δεν είναι ουτοπία. Είναι ζήτημα προτεραιοτήτων, συνέπειας και πολιτικής βούλησης.
Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι το Γενικό Νοσοκομείο Ρόδου. Ένας θεσμός με σημασία ζωτικής – κυριολεκτικά – σημασίας για δεκάδες χιλιάδες νησιώτες, που για χρόνια λειτουργούσε κάτω από τις ανάγκες και τις προσδοκίες τους. Μέχρι που κάποιοι αποφάσισαν να μην αρκεστούν στο αυτονόητο, να μην αποδεχτούν τη φθορά ως κανονικότητα, να δώσουν στην έννοια «δημόσια υγεία» το βάρος και την αξιοπρέπεια που της αξίζει.
Στις 27 Μαρτίου εγκαινιάστηκε η ανακαινισμένη Καρδιολογική Κλινική του Νοσοκομείου Ρόδου. Και δεν πρόκειται για ένα μεμονωμένο έργο. Είναι μέρος μιας σειράς μεγάλων παρεμβάσεων συνολικού ύψους 50 εκατομμυρίων ευρώ, που είτε έχουν ήδη υλοποιηθεί είτε βρίσκονται σε εξέλιξη: ανακαινίσεις κλινικών, ενεργειακή αναβάθμιση, νέο Ακτινοθεραπευτικό Κέντρο, εξοπλισμός εξειδικευμένων μονάδων, ψηφιοποίηση, στελέχωση με προσωπικό και στήριξη με οικονομικά κίνητρα.
Πίσω από αυτό το έργο, βρίσκεται μια πολιτική ηγεσία που πήρε την υπόσχεση προς τον πολίτη στα σοβαρά. Ο Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου, Γιώργος Χατζημάρκος, με συνέπεια, επιμονή και σύμπραξη με τη 2η Υγειονομική Περιφέρεια και τη διοίκηση του Νοσοκομείου, απέδειξε ότι όταν οι θεσμικοί εκπρόσωποι τιμούν το λόγο τους, το αποτέλεσμα είναι χειροπιαστό. Ότι η πολιτική δεν είναι μόνο εξαγγελίες, αλλά και υλοποίηση. Ότι η μέριμνα για τον άνθρωπο είναι εφικτή όταν υπάρχει σχέδιο, συνεργασία και φροντίδα.
Ο ίδιος, άλλωστε, το είπε ξεκάθαρα: «Στην Δημόσια Υγεία επενδύουμε με πάθος και επιμονή και δεν θα σταματήσουμε έως την ημέρα που οι νησιώτες μας θα αποκτήσουν το επίπεδο ιατρικής υπηρεσίας που αξίζουν.» Λόγια που, στην περίπτωση αυτή, δεν είναι ευχολόγια. Είναι απόσταγμα πράξης.
Ας δούμε την ουσία: η Καρδιολογική Κλινική της Ρόδου δεν είναι απλώς ένας ανακαινισμένος χώρος. Είναι ένα σύμβολο φροντίδας, ασφάλειας και αξιοπρέπειας για κάθε πολίτη που περνά την πόρτα της με αγωνία. Είναι απόδειξη ότι το κράτος μπορεί να έχει καρδιά.
Γιατί το κράτος με καρδιά δεν είναι αυτό που υπόσχεται τα πάντα. Είναι αυτό που υλοποιεί τα αναγκαία και τιμά τον άνθρωπο. Δεν είναι το κράτος που υπογράφει μεγαλόστομα μνημόνια συνεργασίας, αλλά εκείνο που επισκευάζει τα ασθενοφόρα, διορίζει γιατρούς, ανακαινίζει τις μονάδες, δίνει μάχες για χρηματοδοτήσεις. Δεν είναι αυτό που θυμάται τους πολίτες μόνο προεκλογικά, αλλά εκείνο που χτίζει δομές με ορίζοντα δεκαετίας.
Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, έχουμε ανάγκη από τέτοια παραδείγματα που να αποκαθιστούν τη χαμένη εμπιστοσύνη. Από ηγεσίες που αποδεικνύουν πως η δημόσια διοίκηση δεν είναι ένας απρόσωπος μηχανισμός, αλλά μπορεί να λειτουργήσει με φρόνηση, σχέδιο και ενσυναίσθηση.
Όσο αυτά τα παραδείγματα μένουν φωτεινά αλλά μεμονωμένα, το ζητούμενο κράτος με καρδιά θα μοιάζει πολυτέλεια. Αν όμως πολλαπλασιαστούν, τότε μπορούμε να μιλήσουμε για μια πραγματική μεταμόρφωση.
Η Ρόδος έδειξε τον δρόμο. Το κράτος με καρδιά δεν είναι όνειρο. Είναι επιλογή.
