Νατάσα Παμπρή
Η ομιλία του Κώστα Καυκαλίδη, αεροπορικού Ιατρού, μηχανικού ΕΜΠ στην αποψινή εκδήλωση, στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Πάτμου. Συντονίστρια της εκδήλωσης ήταν η Κατερίνα Μουράτη.
Η εγκατάλειψη από ερωτικό σύντροφο, αφήνει πόνο, η επαγγελματική αποτυχία, αφήνει πόνο, η οικονομική καταστροφή, αφήνει πόνο, μια εξεταστική αποτυχία αφήνει πάλι πόνο… Μια τεράστια ποικιλία διαφορετικών αντιδράσεων, μας αποκαλύπτεται, στα παραπάνω και όχι μόνο, επώδυνα ερεθίσματα, από μια σχετική παθητικότητα, έως και την ακραία εγκληματική συμπεριφορά, πάντα μέσα από τον ψυχικό πόνο.
Εάν αυτός ο πόνος ήταν μετρήσιμος οι ανθρώπινες σχέσεις θα ήταν πολύ διαφορετικές.
Με λίγη προσοχή, πίσω από αυτό τον ψυχικό πόνο, βλέπουμε να πλανάται μια αίσθηση συναισθηματικής ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ.
Αυτή η αίσθηση απόρριψης μαζί με την αίσθηση ΑΠΟΔΟΧΗΣ κυριαρχούνε στη ζωή μας. Η διάθεσή μας, η ψυχολογική μας κατάσταση γενικότερα, εξαρτάται από το πόσο απορριπτικά ή αποδεκτικά είναι τα μηνύματα που δεχόμαστε από τους ανθρώπους γύρω μας ή πολύ απλά πόση αποδοχή ή πόση απόρριψη δεχόμαστε ή ακόμα και πόσα “like”και “unlike”, από τους ανθρώπους γύρω μας.
Ανήκουμε στα εκατομμύρια των ανθρώπων, πάνω σ’ αυτό τον πλανήτη, που απεγνωσμένα, περιγράφουν ένα ακαθόριστο φόβο και μια ανασφάλεια αναζητώντας κατανόηση, αποδοχή και αγάπη για να μπορέσουμε να υπάρξουμε!
Μήπως τελικά αυτή η αποδοχή, είναι αυτό που λέμε αγάπη, μια αποδοχή άνευ όρων του συνανθρώπου μας, αγκαλιάζοντας το μυαλό του, το σώμα του τα πιστεύω του, ουσιαστικά όλη του την ύπαρξη; Αυτή η αποδοχή, δεν είναι αυτό που όλοι αποζητάμε, κάποιες φορές το απαιτούμε από τους άλλους, αλλά και που τόσο δύσκολα το προσφέρουμε;
Επειδή τελευταίως έχει δοθεί τεράστια σημασία σε βιαιοπραγίες και σε φόνους γυναικών από άνδρες, θα εστιάσω την προσοχή μας σε δύο αντιδιαμετρικές αντιδράσεις και συμπεριφορές, στο ίδιο επώδυνο ψυχικό ερέθισμα, δύο διαφορετικών ανδρών.
Σε τι διαφέρει ο πόνος που νιώθει ο πρώτος άνδρας που τον εγκαταλείπει η ερωτική του σύντροφος, και ο οποίος δέχεται στωικά τον αποχωρισμό και σε εύλογο χρονικό διάστημα ξεκινάει την αναζήτηση νέας σχέσης, από εκείνο τον άντρα πού στην εγκατάλειψη της συντρόφου του βιαιοπραγεί εις βάρος της φτάνοντας ακόμα και στο έγκλημα, έγκλημα πάθους όπως συνηθίζουμε να το λέμε; Βλέπουμε στην περίπτωση του δεύτερου άνδρα, μια κλιμακούμενη ψυχοπαθολογία και απλά καταλήγουμε στο ότι η πράξη του αυτή οφείλεται σε κάποιου είδους ψυχική διαταραχή. Τι όμως έχει προκαλέσει αυτή την ψυχική διαταραχή; Μήπως αυτή η απόρριψη της συντρόφου του, του αφύπνισε κάτι πολύ βαθύτερο στη ψυχή του; ίσως μια βιωματική εμπειρία περασμένη σε εκείνη την περιοχή της μνήμης που δεν είναι προσπελάσιμη από το συνειδητό μας, στο μη συνειδητό; ή υπάρχει κάποια εγκατεστημένη βλάβη στον εγκέφαλό του, κάποια παθολογία, που τον οδηγεί στο έγκλημα; Θα αναφερθώ λοιπόν σε δύο διαφορετικές νευροψυχιατρικές προσεγγίσεις που γνωρίζω, που ενδεχομένως να μας δώσουν κάποιες απαντήσεις για τα παραπάνω και γίνει αντιληπτό, αυτό που ορίζει τη διαφορετικότητα στην έκφραση του ψυχικού πόνου από άνθρωπο σε άνθρωπο αναλύοντας τη συμπεριφορά αυτών των δύο ανδρών.
Προ πενταετίας ομάδα νευροεπιστημόνων, ανακοίνωσε μετά από πολυετείς έρευνες συσχέτισαν το προγεννητικό stress, με την εκδήλωση σχιζοφρένειας, αυτισμού, νευροαναπτυξιακών διαταραχών (NDDs),, και άλλων ψυχικών διαταραχών εξίσου και στα δύο φύλα, που θεωρούνται από τις πιο σοβαρές ως προς τον επιπολασμό, τη νοσηρότητα και τον αντίκτυπο στην κοινωνία μας.
Κατ’αυτούς, η έγκυος όταν στρεσάρεται έντονα από ενδογενή ή εξωγενή αίτια, απελευθερώνει στο αίμα της κορτιζόλη, κατεχολαμίνες (αδρεναλίνη , νοραδρεναλίνη, ντοπαμίνη) άλλες ορμόνες και βιοχημικά μόρια, σε αυξημένα επίπεδα που κατακλύζοντας τον εν εξελίξει οργανισμό του εμβρύου, επιφέρουν, καταλυτικού χαρακτήρα αλλοιώσεις, στο κεντρικό και περιφερικό νευρικό σύστημα, που εκδηλώνονται σαν ψυχικές και σωματικές διαταραχές στην ενήλικη ζωή του. Επίσης ενοχοποιείται για καρδιοπάθειες και μεταβολικά νοσήματα.
Αιτίες για το προγεννητικό, ψυχοκοινωνικό stress της εγκύου, ενοχοποιούνται τα παρακάτω:
Α. Συγκρούσεις με το άμεσο περιβάλλον της, τον σύζυγο, τα πεθερικά, τους γονείς
Β. Οικονομικό άγχος, κοινωνικό άγχος
Γ. Υποκειμενικές ανασφάλειες, εάν θα γεννηθεί το παιδί υγιές, εάν θα είναι ικανή μητέρα να αναθρέψει το παιδί της..
Δ. Προβλήματα υγείας, όπως κάποιος τραυματισμός… κάποια αρρώστια
Ε. Κάποιας μορφής ψυχική διαταραχή, κατάθλιψη της εγκύου
Στ. Αλκοόλ/ ναρκωτικά/ διεγερτικά
Ζ. πόλεμοι ,μεταναστεύσεις, φυσικές καταστροφές.
Η. Βιασμός
Ας κάνουμε τώρα ένα άλμα στο χρόνο και να αναφερθούμε σε μια άλλη νευροψυχιατρική προσέγγιση του θέματος που έχει να κάνει με αυτό που ανέφερα ως αποτέλεσμα της απόρριψης της συντρόφου την αφύπνιση κάποιου τραυματικού γεγονότος περασμένου στα βάθη της ψυχής του στο μη συνειδητό!
Μιλώντας για την μνήμη, πόσο πίσω στο χρόνο μπορούμε να ανατρέξουμε για να αντλήσουμε πληροφορίες και εικόνες από την ζωή μας, ίσως όχι πριν τα 2 ή τα 3 πρώτα χρόνια μας. Πιο πριν, δεν υπάρχουν καταγεγραμμένες μνήμες, επειδή δεν είναι τόσο εξελιγμένο το νευρικό μας σύστημα, ή μήπως ο άνθρωπος γεννιέται «tabula rasa», άγραφο χαρτί; Τότε γιατί συνήθως το νεογέννητο πνίγεται στο κλάμα; Μήπως θυμάται τις συνθήκες ( τουλάχιστον τις αντικειμενικές) που έζησε 9 ολόκληρους μήνες μέσα στην προστασία από το εξωτερικό περιβάλλον, τη ζεστασιά του μητρικού σώματος, την παροχή οξυγόνου και τροφής και τις συγκρίνει με αυτές στο νέο περιβάλλον στο οποίο εξωθείται βίαια, κρυώνει και αναγκάζεται να αναπνεύσει και να αναζητήσει την τροφή του;
Πόσο λίγα, πολύ λίγα γνωρίζουμε για την περίοδο που ήμασταν για 9 μήνες στην κοιλιά της μητέρας μας που, υποτίθεται ήμασταν στην απόλυτη ασφάλεια. Ήμασταν όμως? Μήπως τα βιώματα της περιόδου εκείνης σαν έμβρυα οδήγησαν στην ψυχική και σωματική κατάσταση που είμαστε σήμερα;
Πώς άραγε συνδέεται το ασυνείδητο βίωμα της μικρής ψυχής του εμβρύου, με τα συναισθήματα της μητέρας και του εξωτερικού της μήτρας περιβάλλοντος που την επηρεάζει? Μήπως θα πρέπει λοιπόν να συμπεριλάβουμε στο μη συνειδητό μας και την ενδομήτρια περίοδο της ζωής μας μαζί τα ερεθίσματα και πληροφορίες που δεχτήκαμε από την ώρα της ένωσης του ωαρίου με το σπερματοζωάριο μέχρι τα πρώτα 2-3 χρόνια της ζωής μας και τις οποίες πληροφορίες δυστυχώς δεν μπορούμε να ανακαλέσουμε;
Αυτό λοιπόν το στάδιο εξέλιξης του ανθρώπου, η ενδομήτρια ζωή του και το αντίκτυπό του στην ενήλικη ζωή του, αποκαλύφθηκε σε ορισμένους ερευνητές ψυχίατρους, όταν αυτοί ξεκίνησαν να διερευνούν το μη συνειδητό του ανθρώπου, την δεκαετία του 50 &60, κάνοντας χρήση ενός νέου τότε φαρμάκου του διαιθυλαμιδίου του λυσεργικού οξέος 25, σε βαθιές ψυχοθεραπείες, του γνωστού όπως το ξέρουμε, LSD.
Το LSD 25, παρασκευάστηκε από τον βιοχημικό Albert Hoffman to 1938 ο οποίος μάλιστα τυχαία ανακάλυψε την ψυχοδραστική του ιδιότητα να επανενεργοποιεί έντονα, παλιές μνήμες, παλιές βιωμένες εμπειρίες, όταν κατά την διάρκεια των πειραμάτων του, τρώγοντας ένα σάντουιτς, με ίχνη λυσεργικού οξέος, που είχε στα δάχτυλά του, αναβίωσε σκηνές από την παιδική του ηλικία με έντονο συγκινησιακό περιεχόμενο. Αυτή η ιδιότητα του LSD25, ταρακούνησε την ψυχιατρική κοινότητα, με την ελπίδα ότι διέθεταν πλέον ένα εργαλείο για την προσπέλαση του ασυνειδήτου. Δυστυχώς ο καταστροφικός Β ‘ΠΠ , ανέστειλε την δοκιμή του, για μια δεκαετία. Η φαρμακοβιομηχανία SANDOZ, αρχές του 50, που είχε την αποκλειστικότητα στην παρασκευή και διάθεση του φαρμάκου, πρόσφερε σε κάθε ενδιαφερόμενο ψυχίατρο σεβαστές δόσεις LSD25, για έρευνα. Πάρα πολλοί ψυχίατροι ανά τον κόσμο, ξεκίνησαν, χωρίς όμως να υπάρχει κάποια συγκεκριμένη μεθοδολογία για να την ακολουθήσουν. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα οι περισσότεροι, απογοητευμένοι να εγκαταλείψουν την προσπάθεια, πλην ορισμένων, που επέμειναν και διαμόρφωσαν ο καθένας την δική του μεθοδολογία. Οι πιο σημαντικοί από αυτούς ήταν ο Humphrey Osmond Frank Lake ο Stanislav Groff και ο Αθανάσιος Καυκαλίδης ο οποίος διαμόρφωσε την δική του μεθοδολογία που οδηγεί στην «ΑΥΤΟΨΥΧΟΓΝΩΣΙΑ» όπως την αποκάλεσε. «Νευρωνική διαδικασία που έχει ως αποτέλεσμα την υποκειμενική συγκινησιακο-διανοητική συνειδητοποίηση του περιεχομένου του μη συνειδητού και των κινήτρων της συμπεριφοράς». Το ερευνητικό έργο, του Αθανασίου Καυκαλίδη μαζί με το έργο του Frank Lake και αυτό του Stanislav Groff, τον κατέταξε μεταξύ των πρωτοπόρων της «προγεννητικής ψυχιατρικής », ενός ουσιαστικά νέου γνωστικού αντικειμένου, το οποίο ασχολείται… με την διερεύνηση της επίδρασης, νευροβιοχημικών και ορμονικών παραγόντων προερχομένων από το σώμα της εγκύου, αποτέλεσμα της συγκινησιακής της κατάστασης, στο εν εξελίξει νευρικό σύστημα του εμβρύου και τον αντίκτυπό τους στο ανοσοποιητικό του σύστημα και στην ψυχολογία του κατά την μετέπειτα ενήλικη ζωή του.
Αυτές οι έρευνες οδήγησαν σε ευρήματα, που συσχέτιζαν σοβαρές ψυχικές διαταραχές ενηλίκων ατόμων, όπως σεξουαλικές διαταραχές, κατάθλιψη, νευρώσεις και ψυχοσωματικές αντιδράσεις, με δυσάρεστες ενδομήτριες τραυματικές εμπειρίες συγκινησιακού χαρακτήρα. Αυτά τα άτομα, αναβίωσαν συναισθήματα, που είχαν προκληθεί από ερεθίσματα προερχόμενα από το μητρικό σώμα κατά τη διάρκεια της ενδομήτριας ζωής τους, συγκινησιακά ερεθίσματα, τα οποία αντιστρατεύονταν την ύπαρξη των ίδιων, ( ένιωσαν ανεπιθύμητοι) ή σε ορισμένες περιπτώσεις, αντιστρατεύονταν την ταυτότητα του φύλου τους ( ένιωσαν ανεπιθύμητοι λόγω του φύλου τους).
Πρέπει να επισημάνουμε ότι αυτό που ακολούθησε σαν αρχή, ο Αθανάσιος Καυκαλίδης, ήταν η αποδοχή της υποκειμενικότητας όσων υποβλήθηκαν σε τέτοιες συνεδρίες, πίστεψε αυτά που του περιέγραφαν και τα δέχτηκε σαν αλήθειες. Ανάλογα με την ποιότητα των συναισθημάτων που αναβίωσαν οι υποβαλλόμενοι στις παραπάνω συνεδρίες με ψυχοδηλωτικά, τους κατέταξε σε «επιθυμητά» και «ανεπιθύμητα έμβρυα». Οι διαβαθμίσεις μεταξύ αυτών ενδεχομένως να αντικατοπτρίζουν τους ψυχισμούς που συνθέτουν την κοινωνία μας. Αυτές οι διαφορετικές διαβαθμίσεις, καθορίζονται αυστηρά, από την ένταση και την συχνότητα με την οποία μεταφέρονται τα απορριπτικά ερεθίσματα από την μάνα στο έμβρυο, και στην μεταγεννητική περίοδο της ζωής τους όπως και το περιβάλλον στο οποίο θα ζήσουν και θα αναπτυχθούν.
Το υπόστρωμα πάνω στο οποίο θα χτιστεί η ψυχοφυσική πυραμίδα του μελλοντικού ενηλίκου, διαμορφώνεται κυρίως κατά την ενδομήτρια περίοδο της ζωής του και αυτό διότι η νευροπλαστικότητα οδηγεί στη δημιουργία νευρωνικών κυκλωμάτων που δεν καταργούνται εύκολα ειδικά εάν αυτά δημιουργήθηκαν κάτω από συνθήκες έντονης συγκινησιακής φόρτισης, όπως αυτές που περιγράψαμε.
Στα άτομα που υποβλήθηκαν σε ψυχοθεραπείες με LSD 25, χορηγήθηκαν ενδομυϊκά δόσεις που δεν ξεπερνούσαν τα 100μg, σε χώρο ηχομονωμένο με πολύ χαμηλό φωτισμό και με τον ψυχίατρο στο ρόλο του συμπαραστάτη στο διαχρονικό τους ταξίδι και η συνεδρία ηχογραφείται. ΠΡΟΣΟΧΗ! Προηγείται εξονυχιστική ψυχιατρική αξιολόγηση, εάν μπορούν να υποβληθούν σε μια τέτοια διαδικασία. Ειδικά να αποκλειστεί το ενδεχόμενο να υπάρχει εμμένουσα σχιζοειδής ψυχωτική ή διπολική διαταραχή. Συγκλονιστικές είναι οι περιγραφές όπως αναφέρονται στο βιβλίο του Αθανασίου Καυκαλίδη «Η ΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ Ψυχοθεραπεία με ψυχοδηλωτικά φάρμακα». Συνοπτικά θα αναφερθώ σε τρείς διαφορετικές κατηγορίες ατόμων από αυτούς που υποβλήθηκαν σε συνεδρίες με ψυχοδηλωτικά, πράγμα που θα μας επιτρέψει να κατανοήσουμε και να ερμηνεύσουμε και δικές μας συμπεριφορές.
Στην πρώτη κατηγορία, κάποιοι από αυτούς, κατά τη διάρκεια των συνεδριών αισθάνθηκαν βαθμιαία το σώμα τους να μικραίνει και να παίρνει τελικά τη στάση του εμβρύου μέσα στη μήτρα ενώ συναίσθημα ωκεάνιας γαλήνης, γέμιζε ολόκληρη την ύπαρξή τους όπως το περιέγραψαν οι ίδιοι. Ήταν αυτοί που αγαπήθηκαν σε όλη την διάρκεια της ενδομήτριας ζωής τους και η αγάπη γι’ αυτούς, από τους γονείς τους, συνεχίστηκε και στην μετέπειτα ζωή τους μέχρι που εξελίχτηκαν σε αυτόνομες οντότητες. Η αποδοχή, η αγάπη, είναι κάτι γνώριμο για αυτούς τους ανθρώπους, κάτι το οποίο έχει χαραχθεί μέσα στο νευρικό τους σύστημα, είναι ικανοί να την ανιχνεύσουν άμεσα όταν τους προσφέρεται και να την προσφέρουν γενναιόδωρα στους άλλους και το περιβάλλον, είναι «μικροί Βούδες». Για αυτούς οι πόρτες είναι ανοιχτές, απλώνουν το χέρι και παίρνουν αυτό που θέλουν αβίαστα. Η απόρριψη από ερωτικό σύντροφο δεν τους καταβάλλει για μεγάλο χρονικό διάστημα, γνωρίζουν ότι αποδοχή υπάρχει γύρω τους και γνωρίζουν πολύ καλά πώς θα την διεκδικήσουν .
Στη δεύτερη κατηγορία, κάποιοι άλλοι ένοιωσαν υπαρξιακά ανεπιθύμητοι, ασυναίσθητα και αυτοί πήραν την στάση του εμβρύου και όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Αθανασιος Καυκαλίδης¨: « η επαναβίωση της ενδομήτριας ζωής του υπαρξιακά ανεπιθύμητου εμβρύου κατά τις συνεδρίες ΑΥΤΟΨΥΧΟΓΝΩΣΙΑΣ είναι η δραματικότερη και τραγικότερη σκηνή που έχω ζήσει στην επαγγελματική μου σταδιοδρομία. Είναι κυριολεκτικά απερίγραπτα το άγχος η αγωνία ο τρόμος των αρρώστων το σώμα των οποίων συγκλονιζόταν από περιοδικές οδυνηρές σπασμωδικές κινήσεις, ο Ψυχικός και σωματικός πόνος και ο υπέρτατος τρόμος που ένιωσαν στη διάρκεια των συνεδριών δύσκολα περιγράφονται, ο τραυματισμός της γέννησης για αυτά τα άτομα πέρασε απαρατήρητος. Η προσπάθεια επικοινωνίας με άλλους ανθρώπους τους προκαλούσε μόνο τρόμο και ντροπή, αμφιβάλλουν για το καθετί γύρω τους η αίσθηση ότι το σώμα τους δεν τους ανήκει, ενοχές για την ύπαρξή τους. Η αποτυχία σε κάθε τους προσπάθεια είναι εκ των προτέρων βέβαιη τα πάντα και οι πάντες τους απορρίπτουν, δεν έχουν ταυτότητα».
Οι παραπάνω είναι αυτοί που μπορεί να γεννήθηκαν από τον έρωτα των γονιών τους , αλλά η κύηση τους ήταν ανεπιθύμητη, στην αρχή και για κάποιους μέχρι το τέλος της εγκυμοσύνης φτιάχνοντας δύο υποομάδες.
Γι αυτούς της πρώτης υποομάδας, θα υπάρχουν στο μη συνειδητό τους, μνήμες χαράς αλλά και μνήμες υπαρξιακής άρνησης. Σ’αυτήν την ομάδα ανήκουμε σχεδόν οι περισσότεροι, . Πρέπει να τονιστεί οτι ο ψυχισμός της μάνας είναι καθοριστικής σημασίας για το εάν, κυρίαρχες αναμνήσεις θα είναι οι καλές ή οι κακές στη ζωή μας, επίσης η ένταση, η συχνότητα, η διάρκεια με την οποία βομβαρδίζεται το έμβρυο με απορριπτικά ερεθίσματα και βεβαίως καθοριστικής σημασίας είναι και το μεταγεννητικό περιβάλλον που ακολουθεί και η σχέση με τα πρόσωπα αυτού του περιβάλλοντος.
Οι ανήκοντες στην δεύτερη υποομάδα, είναι αυτοί, που από την αρχή της κύησης μέχρι το τέλος της, στο μυαλό της μάνας κυριαρχεί μια και μόνο σκέψη, «να μην υπήρχε, αυτό που κουβαλούσε μέσα της». Αυτά τα άτομα σε ασυνείδητο επίπεδο κυριαρχούνται απόλυτα από τη συναισθηματική απόρριψη της μάνας. Στις ήπιες μορφές αυτών των χαρακτήρων θα συναντήσουμε άτομα ακραίως εσωστρεφή, ιδιαίτερα εύθικτα , με ενίοτε επιθετική συμπεριφορά προς τους γύρω τους, με ιστορικό έντονων συγκρούσεων με την μάνα, που εκδηλώνεται συνήθως από την παιδική ηλικία. Όσο εξελίσσεται η ψυχοπαθολογία αυτής τη ομάδας των συνανθρώπων μας, η αγάπη και η αποδοχή καθίστανται άγνωστα χαρακτηριστικά για το νευρικό τους σύστημα, κυριαρχούνται από μια μόνιμη αίσθηση απόρριψης, με βίαιες αντιδράσεις σε προσβολές, έντονα συγκρουσιακοί προς το άμεσο περιβάλλον τους, καταστροφικοί προς το οικοσύστημα και αυτοκαταστροφικοί για τους ίδιους τους εαυτούς τους. Ολίγοι, οδηγούνται ακόμα και στην αυτοκτονία ξεπερνώντας το αίσθημα αυτοσυντήρησής τους και έμμεσα υλοποιώντας την επιθυμία της μάνας τους όταν τους ήθελε νεκρούς μέσα στην μήτρα της, προκειμένου να λυτρωθούν από τον απόλυτο φόβο και τον απόλυτο ψυχικό πόνο, που ενεργοποιούνται σε κάθε απορριπτικό ερέθισμα που δέχονται από το περιβάλλον τους. Εξ ίσου ολίγοι, με ακραία ψυχοπαθολογία, εκδηλώνουν και δολοφονικά ένστικτα προς την μάνα, μητροκτόνοι, ή προς το υποκατάστατο της μάνας, τις ερωτικούς τους συντρόφους όταν αυτές τους εγκαταλείπουν, εάν πρόκειται για άνδρες, ή τις αντιζήλους τους, στο πρόσωπο των οποίων βλέπουν εκτός από αυτόν που οδήγησε στην απόρριψη από τον σύντροφο τους και την μάνα που τις πόνεσε μέσα από την απόρριψή της.
Με βάση τα παραπάνω, ας ανοίξουμε μία παρένθεση και επιστρέφοντας στο παράδειγμά μας ας αναλύσουμε την αντίδραση των δύο ανδρών που δέχτηκαν απόρριψη από τη ερωτική τους σύντροφό. Ο μεν πρώτος έχει δεχτεί την υπαρξιακή αποδοχή από την μάνα του, αυτή η αποδοχή βαθιά περασμένη στα νευρικά του κύτταρα τον αφήνει σχετικά αδιάφορο στην απόρριψη της συντρόφου του, ενδεχομένως πονάει στην αρχή διότι, όπως όλοι μας, έχει βιώσει και αυτός το τραύμα της εξώθησης γέννησης κάτι που αφήνει μια πίκρα πίσω στην ψυχή μας, μιας και δεν μπορούμε να επιστρέψουμε πίσω στην ασφάλεια της μήτρας. Ο άλλος όμως που βιαιοπραγεί εις βάρος της γυναίκας, αναβιώνει τον απόλυτο ψυχικό πόνο της υπαρξιακής απόρριψής του από την μάνα του, αναβιώνει την απειλή για την ύπαρξή του, τη ζωή του, διότι η μάνα του τον ήθελε νεκρό μέσα της. Ξαναζεί ασυνείδητα το παρελθόν, ενστικτωδώς αισθάνεται ότι απειλείται η ζωή του και καθοδηγούμενος από την αυτοσυντήρησή του, του υπαγορεύεται ότι πρέπει να καταργήσει την πηγή αυτού του πόνου, σκοτώνοντας την δύστυχη συντρόφισσά του.
Και τώρα ας έρθουμε στη τρίτη κατηγορία. Σε αυτήν ανήκουν εκείνοι, που οι συνθήκες για να γεννηθεί και να μεγαλώσει ένα παιδί ηταν καλες ή πολύ καλές, να τους προσφερθηκαν τα, οι ίδιοι όμως ήταν ανεπιθύμητοι ως προς το φύλο τους. Αυτή η κατηγορία συνανθρώπων μας είναι οι πλέον παρεξηγημένοι. Το όλο μπέρδεμα στη ψυχή αυτών των ανθρώπων, ξεκινάει από τον συναισθηματικό εκβιασμό της μάνας, προς αυτούς, διότι γεννήθηκαν με διαφορετικό φύλο απ’ αυτό που επιθυμούσε. Για να υπάρξουν, θα πρέπει ν’ αρνηθούν την ταυτότητά τους… ενώ η ερωτική επαφή με το άλλο φύλο αφυπνίζει αυτόν το εκβιασμό. Σαν αποτέλεσμα δυσλειτουργούν συναισθηματικά, ερωτικά και κουβαλούν ενοχές που ήρθαν σ αυτή τη ζωή ενάντια σε αυτό που επιθυμούσε η μάνα τους. Για να λειτουργήσουν ερωτικά πρέπει πρώτα να νιώσουν ασφάλεια και μεγάλη συναισθηματική αποδοχή. Για τα δύο φύλα αυτής της ομάδας κοινά χαρακτηριστικά τους είναι περισσότερο η συναισθηματική, λειτουργία και λιγότερο η σαρκική, ή η παντελής αποστασιοποίηση από το άλλο φύλο, ενίοτε και η ενδεχόμενη εκδήλωση ομοφυλοφιλικών τάσεων.
Σ’αυτό το σημείο, που φθάσαμε, βλέπουμε δύο διαφορετικές νευροψυχιατρικές προσεγγίσεις να οδηγούν σχεδόν σε κοινά συμπεράσματα, δηλαδή ότι η «ενδομήτρια ζωή του ανθρώπου καθορίζει την ψυχική και σωματική του υγεία» και όπως συμπληρώνει χαρακτηριστικά ο Αθανάσιος Καυκαλίδης, διαδραματίζει βασικότατο ρόλο στην οργάνωση και την διαμόρφωση της προσωπικότητας του ατόμου. Οι νευροεπιστήμονες παρατήρησαν εγκεφαλικές αλλοιώσεις και τις ενοχοποιούν για τις ψυχικές και μεταβολικές διαταραχές. Η ΑΥΤΟΨΥΧΟΓΝΩΣΙΑ του Αθανάσιου Καυκαλίδη, αποδέχεται τον υποκειμενικό παράγοντα και ότι στο νευρικό σύστημα του εμβρύου, καταχωρούνται πληροφορίες και εμπειρίες συναισθηματικού χαρακτήρα, τις οποίες «θυμάται».
Στην ανάλυση που κάναμε γι αυτόν που βιαιοπραγεί εναντίον της ερωτικής του συντρόφου που τον εγκαταλείπει, με βάσει τις δύο αυτές νευροψυχιατρικές προσεγγίσεις, μήπως τελικά συνυπάρχουνε απορριπτικές μνήμες στο μη συνειδητό του και παθολογία στον εγκέφαλό του; Θα λέγαμε ότι οι προσεγγίσεις αυτές αλληλοσυμπληρώνονται και θα πρέπει να συνεχίσουν το έργο τους για την διερεύνηση λειτουργίας του ανθρώπινου εγκεφάλου και τη λειτουργία της ψυχής.
Πριν ολοκληρώσουμε, ας ξαναδούμε υπό το φώς των παραπάνω απόψεων έναν ορισμό για τον ανθρώπινο ψυχισμό.
Ο ΨΥΧΙΣΜΟΣ είναι ο πυρήνας της ανθρώπινης ύπαρξης, είναι ένα σύνολο από ιδιότητες που χαρακτηρίζουν αποκλειστικά και με μοναδικό τρόπο τον κάθε ένα μας. Παραπλήσιοι ψυχισμοί υπάρχουν, ποτέ όμως ταυτόσημοι. Αυτές οι ιδιότητες καθορίζουν το ποια θα είναι η λειτουργία μας και συμπεριφορά μας προς τον εαυτό μας τους συνανθρώπους μας και το περιβάλλον γενικότερα, καθορίζοντας τη φιλοσοφία μας για την ζωή και εξαρτώνται από τα παρακάτω:
– κυτταρικές μνήμες
-κληρονομημένα χαρακτηριστικά του ψυχισμού των γεννητόρων μας
-άλλα χαρακτηριστικά προγεννητόρων που μεταφέρθηκαν μέσω του DNA, .
-μεταγεννητικό στάδιο και κυρίως το περιβάλλον που μεγαλώσαμε
-η σχέση με τα πρόσωπα του άμεσου περιβάλλοντος
-και το πιο σημαντικό και κυρίαρχο, πληροφορίες καταχωρημένες σε μη συνειδητό
επίπεδο που ανα πάσα στιγμή μπορούν να αναδυθούν ασυναίσθητα και να
διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην λειτουργία μας και στη συμπεριφορά μας.
Όλα τα παραπάνω ενδεχομένως προκάλεσαν σε άλλους την αμφισβήτηση σε άλλους τον φόβο, ενδεχομένως σε άλλους την οργή, άλλους να τους άγγιξε και άλλους να τους άφησε αδιάφορους. Ο σκοπός που ειπώθηκαν δεν είναι για να προκληθεί σύγχυση ή ταραχή, σε όποια ομάδα και εάν κατατάξαμε τον εαυτό μας, ας σκύψουμε βαθειά μέσα μας ας ψάξουμε να βρούμε το δικό μας συναισθηματικό κενό και εάν μέσα στη σύγχυση του μη συνειδητού μας, προσπαθήσαμε να καλύψουμε αυτό το κενό, προκαλώντας πόνο σε ανθρώπους γύρο μας, ας τους ζητήσουμε εν ονόματι αυτής της σύγχυσης , ΣΥΓΝΩΜΗ…
Εάν ρωτήσετε, εάν γίνεται να αλλάξει αυτό που πήγε στραβά θα σας πω ότι σ ένα βαθμό ναι, διότι η επιγενετική επιστήμη και η νευροπλαστικότητα απέδειξαν ότι ο εγκέφαλος δεν πρέπει να θεωρείται πλέον σαν κάτι το στατικό και αμετάβλητο αλλά σαν κάτι που επιδέχεται τροποποιήσεις, ΑΡΚΕΙ ΝΑ ΤΟ ΘΕΛΟΥΜΕ. Οι ψυχοθεραπείες και κάποιες θεραπευτικές προσεγγίσεις υπόσχονται σημαντική βοήθεια στα αδιέξοδα της ψυχής μας. Το νευρικό σύστημα μαθαίνει εύκολα και ξεχνάει δύσκολα. Δίπλα στους παλιούς αντανακλαστικούς μηχανισμούς, λειτουργίας και συμπεριφοράς μας, να χτίσουμε καινούργιους, με νέα νευρωνικά κυκλώματα πιο υγιή.
Όσα ειπώθηκαν, ΔΕΝ αποτελούν, ένα κατηγορώ, για τη κάθε μάνα που έχει προκαλέσει, συνειδητά ή ασυνείδητα, πόνο στο παιδί της, αλλά μια επισήμανση για το πώς η άγνοιά της για την σημαντικότητα της προγεννητικής φάσης της ανθρώπινης ύπαρξης, μπορεί να οδηγήσει στη γέννηση αθώων παιδιών τα οποία ενδεχομένως να δυστυχήσουν μέσα από εσωτερικές συγκρούσεις, αγωνίες, φοβίες και ανασφάλειες, διότι απλούστατα δεν τους προσφέρθηκε το απλούστερο των πραγμάτων, μια αποδοχή της ύπαρξής τους άνευ όρων. Πρέπει να επισημανθεί και ο ρόλος του πατέρα στα παραπάνω, διότι δεν είναι λίγοι εκείνοι που έμμεσα έχουν επηρεάσει την ψυχολογία του παιδιού τους, από Ιδιαίτερη επιθυμία ως προς το φύλο του ή βίαιη συμπεριφορά προς την έγκυο. Όσο για εμάς που μέσα στην άγνοια μας έχουμε προκαλέσει πόνο στα παιδιά μας, ας τους κάνουμε μια κατάθεση ψυχής, να παραδεχτούμε το λάθος μας να τους περιγράψουμε κάτω από ποιες συνθήκες κάναμε αυτό το λάθος και ενδεχομένως ακόμα και με δάκρυα ειλικρινούς συγνώμης γι αυτό που τους έχουμε κάνει να ζητήσουμε τη συγχώρεση τους.
Το ερώτημα είναι, πώς θα καταφέρουμε, ώστε οι επερχόμενες γενιές, να έρθουν σε αυτό τον κόσμο με μια αποδοχή άνευ όρων, μέσα στην αγάπη και χωρίς εσωτερικές συγκρούσεις. Ας αφήσουν την χαρά για τη ζωή, την τέχνη και την επιστήμη και τον ανθρωπισμό να κυριαρχήσουν στη ζωή τους. Ισως έτσι να γίνει ο κόσμος λιγότερο δεμένος στην ύλη αρα πιο πνευματικός, πιο κοντά στην αλήθεια, πιο ελεύθερος και νομίζω πιο ευτυχισμένος, χωρίς να επαναλάβουν τα λάθη μας και τα λάθη των παλαιότερων γενεών τα οποία έφεραν τόσο πολύ πόνο και τόση καταστροφή σε αυτήν τη γη.
Να ακουστεί ο κώδωνας του κινδύνου για τους νέους που δεν έχουν γίνει ακόμα γονείς, έτσι ώστε να συνειδητοποιήσουν το πόσο εύκολο είναι να καταστρέψουν τις ζωές των παιδιών τους μέσα στην άγνοιά τους.
Είναι ευχής έργον ότι σαν κοινωνία έχουμε προχωρήσει παρά πέρα από εκεί που μας ταξίδεψαν οι ερευνητές που ανέφερα και συγκεκριμένα για την χώρα μας είναι ένα θεμελιώδες θεσμικό βήμα μπροστά.
Είναι σημαντικό να σας παραθέσω το νομοθέτημα του κράτους για την προγεννητική αγωγή, επίτευγμα του υπουργείου υγείας και της «Ελληνικής Εταιρείας Προγεννητικής Αγωγής».
ΝΟΜΟΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘΜ. 4675/2020 ΦΕΚ 54/Α/11-3-2020
Άρθρο 4 Πρωτογενής, Δευτερογενής και Τριτογενής Πρόληψη 1. Η Πολιτεία έχει την υποχρέωση ανάληψης δράσεων πρωτογενούς, δευτερογενούς και τριτογενούς πρόληψης. Η πρωτογενής πρόληψη περιλαμβάνει τις παρεμβάσεις και τις ενέργειες που στοχεύουν στη μείωση της συχνότητας εμφάνισης νοσημάτων, αναπηριών ή βλαβών και πραγματοποιούνται πριν από την εμφάνιση αυτών. Ως τέτοιες δράσεις και ενέργειες ενδεικτικά αναφέρονται η προγεννητική αγωγή, οι εμβολιασμοί, η φυσική άσκηση, η αποφυγή του καπνίσματος, η υγιεινή διατροφή, η προαγωγή ψυχικής υγείας και ευεξίας
Το επόμενο βήμα θα πρέπει να είναι ένα νέο νομοθέτημα το οποίο θα επιφορτίζει γυναικολόγους μαιευτήρες, διότι σ αυτούς θα απευθυνθεί πρωτίστως μια εγκυμονούσα, με την ενημέρωσή της, για την τεράστια ευθύνη που έχει απέναντι στο κύημά της και εάν θα συνεισφέρει στο να το κάνει ευτυχισμένο ή δυστυχισμένο και απέναντι στην κοινωνία, διότι αλλοίμονο εάν αυτό το πλάσμα γεννηθεί κουβαλώντας μια αίσθηση θανάτου μέσα στη ψυχή του, πόσο κακό θα κάνει στον εαυτό του (π.χ. ναρκωτικά) και στους ανθρώπους γύρω του (μέσω χουλιγκανισμού, τρομοκρατίας, να γίνουν μοναχικοί λύκοι πυροβολώντας παιδιά σε σχολεία ή παρελάσεις ).
Θα σας διαβάσω ένα απόσπασμα μιας απόδοσης της Μήδειας του Ευριπίδη από το αρχείο της αείμνηστης φιλολόγου, Πόπης Μπούνια Πασπαλιάρη.
« Αχ! Κόσμε! Μακάρι, εσένα υπαίτιο να θεωρούσα
για ό,τι σε μένα έκαμα κακό,
που ίδιο δεν στάθηκε ως τώρα,
αλλά τη μάνα μου φταίχτρα θα πω και υπαίτια,
γιατί σαν στα κατάψυχρά της σπλάχνα με κυοφορούσε,
μονάχα, του κακού την σκέψη άφηνε να με φθάνει,
και συμφορές να γίνω εγώ η αιτία να ρθουν,
και άξια για τούτες να θρηνήσω, να μην είμαι»
Ενδεχομένως αυτοί οι στίχοι της αρχαίας τραγωδίας από τα βάθη του χρόνου, να κρύβουν την ίδια αλήθεια.
Με βάση αυτή την γνώση που μας έφεραν οι ανωτέρω ερευνητές, ας σπάσουμε τα κελύφη με τα οποία έχουμε περιχαρακωθεί και ας συνειδητοποιήσουμε ότι τίποτα δεν είναι τόσο απειλητικό, ώστε να παρεμποδίζει το γεφύρωμα των σχέσεών μας.
Ευχαριστώ για την προσοχή σας !
