Ρένα Παυλάκη
Με σαφείς αναφορές στη γεωπολιτική συγκυρία, στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και στον ιδιαίτερο ρόλο που διαδραματίζουν τα Δωδεκάνησα στο σύγχρονο γεωστρατηγικό περιβάλλον, ο Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζημάρκος καλωσόρισε στη Ρόδο τον Υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, κεντρικό ομιλητή σε εκδήλωση που διοργάνωσε χθες το βράδυ στη Ρόδο η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, ενόψει της 78ης επετείου από την Ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου με την Ελλάδα.
Στην ομιλία του, ο Περιφερειάρχης ανέδειξε τη διαχρονική σημασία της επετείου, τονίζοντας ότι η μνήμη εκείνου του ιστορικού ορόσημου, δεν αφορά μόνο το παρελθόν αλλά λειτουργεί ως οδηγός ευθύνης για το παρόν και το μέλλον των νησιών. «Η γεωγραφία δεν είναι ποτέ ουδέτερη», σημείωσε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου βρίσκονται διαχρονικά στο σημείο όπου συναντώνται η ιστορία, η γεωπολιτική και η εθνική ευθύνη. Συνέδεσε την επέτειο της Ενσωμάτωσης των Δωδεκανήσων με τις σημερινές διεθνείς εξελίξεις που διαμορφώνουν ένα ασταθές περιβάλλον, από τον πόλεμο στην Ουκρανία έως τη δραματική κατάσταση στη Μέση Ανατολή και την επικίνδυνη κλιμάκωση στην ευρύτερη περιοχή του Ιράν. Όπως τόνισε, για τις νησιωτικές κοινωνίες του Νοτίου Αιγαίου οι εξελίξεις αυτές δεν αποτελούν μακρινές ειδήσεις, αλλά υπενθύμιση της ιστορικής εμπειρίας των νησιών που βρίσκονται στα σύνορα μεγάλων γεωπολιτικών αναταράξεων.
“Σήμερα, 78 χρόνια μετά, καλούμαστε να γιορτάσουμε σε ένα περιβάλλον που θυμίζει τις ταραχώδεις εποχές που ελπίζαμε ότι είχαν περάσει ανεπιστρεπτί. Ο κόσμος γύρω μας φλέγεται. Η φωνή της Ιστορίας, μας λέει : καλωήρθατε στον αιώνα των αλλεπάλληλων κρίσεων. Η γεωπολιτική σκακιέρα σκληραίνει Οι ισορροπίες δοκιμάζονται. Από τα μέτωπα της Ουκρανίας μέχρι την τραγωδία στη Μέση Ανατολή, και με την επικίνδυνη κλιμάκωση στην ευρύτερη περιοχή του Ιράν, η ανθρωπότητα ισορροπεί σε ένα τεντωμένο σχοινί. Για άλλους, ίσως, αυτές οι εξελίξεις είναι μόνο ειδήσεις που προβάλλονται σε οθόνες. Για εμάς εδώ, στο Νότιο Αιγαίο, είναι κάτι βαθύτερο. Είναι μια υπενθύμιση ότι η γεωγραφία δεν είναι ποτέ ουδέτερη.”
«Τα Δωδεκάνησα γνωρίζουν καλύτερα από πολλούς τι σημαίνει να βρίσκεσαι στο σύνορο της ιστορίας», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι η ειρήνη δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη και ότι η εθνική αντοχή οικοδομείται μέσα από την ιστορική μνήμη, την ταυτότητα και τη συλλογική συνείδηση.
“Τα Δωδεκάνησα έχουν ζήσει για αιώνες αυτό που σήμερα ολόκληρος ο κόσμος φοβάται. Και γι’ αυτό ίσως καταλαβαίνουμε καλύτερα από πολλούς ότι η ειρήνη δεν είναι δεδομένη. Ότι στην ιστορία των εθνών, τίποτα δεν προσφέρεται ως δώρο. Ακόμη κι όταν έχεις το δίκιο με το μέρος σου. Ακριβώς γι’ αυτό, ο εορτασμός της Ενσωμάτωσης φέτος αποκτά ακόμη μεγαλύτερο νόημα. Είναι ένα μάθημα ιστορίας με πλήρη επικαιρότητα. Είναι μια υπενθύμιση ότι οι λαοί που άντεξαν στις θύελλες του χρόνου το πέτυχαν γιατί δεν έχασαν την πίστη τους, γιατί δεν έχασαν την ταυτότητα τους, γιατί δεν έχασαν την εθνική τους συνείδηση. Και είναι επίσης μια στιγμή που αναδεικνύει με ιδιαίτερη ένταση την αξία της διπλωματίας, της ψυχραιμίας, της εθνικής σοβαρότητας. Η επίσημη στάση της Ελλάδας αυτές τις ημέρες είναι καθαρή, ψύχραιμη και ταυτόχρονα αποφασιστική. “
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Περιφερειάρχης υπογράμμισε ότι τα νησιά του Νοτίου Αιγαίου δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται μόνο μέσα από το πρίσμα του τουρισμού.
“Για εμάς, στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, τα νησιά μας δεν είναι τουριστικός προορισμός. Είναι Φως Είναι θάλασσα ευκαιριών, που κρύβονται δίπλα σε κινδύνους, γιατί ιστορικά οι κίνδυνοι συγκατοικούν με τις ευκαιρίες, Είναι όρκος. Όρκος ελευθερίας, αξιοπρέπειας, προόδου και ελληνικής συνέχειας.”
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην παρουσία στη Ρόδο του Υπουργού Εξωτερικών της Ελλάδας, Γιώργου Γεραπετρίτη και τη σημασία της, σε μια περίοδο κατά την οποία το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών βρίσκεται σε συνεχή διπλωματική κινητοποίηση λόγω των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή. Όπως τόνισε, η παρουσία του Υπουργού στη Ρόδο σε μια τόσο κρίσιμη συγκυρία στέλνει ένα ισχυρό μήνυμα για τον ρόλο των Δωδεκανήσων στον εθνικό και γεωπολιτικό χάρτη.
“Η παρουσία του, λοιπόν, εδώ στη Ρόδο, αυτές ακριβώς τις ώρες, στέλνει ένα μήνυμα με ξεχωριστό ειδικό βάρος. Στέλνει το μήνυμα ότι τα Δωδεκάνησα δεν είναι μια απομακρυσμένη γεωγραφική περιφέρεια της Ελλάδας. Είναι πυλώνας της εθνικής μας αυτοσυνειδησίας. Είναι τόπος στον οποίο σμίγουν: η ιστορία, η γεωπολιτική, η εθνική ευθύνη.”
Ο Περιφερειάρχης αναφέρθηκε επίσης στην ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας και στον αναβαθμισμένο ρόλο των νησιών στο εθνικό αμυντικό δόγμα, επισημαίνοντας τη σημασία της πρόσφατης εγκατάστασης συστοιχιών πυραύλων Patriot, που ενισχύουν την αμυντική θωράκιση της περιοχής και ενισχύουν το αίσθημα ασφάλειας των νησιωτών.
«Η ενίσχυση της αποτρεπτικής ισχύος της χώρας και ο αναβαθμισμένος ρόλος των νησιών στον εθνικό αμυντικό σχεδιασμό γεμίζουν τους νησιώτες με αίσθημα ασφάλειας και υπερηφάνειας.»
Κλείνοντας την ομιλία του, ο Γιώργος Χατζημάρκος υπογράμμισε ότι η επέτειος της Ενσωμάτωσης αποτελεί υπενθύμιση της ιστορικής διαδρομής και των αγώνων των Δωδεκανησίων για ελευθερία και εθνική δικαίωση.
«Η ελληνικότητα των Δωδεκανήσων είναι ιστορία, είναι βίωμα, είναι θυσία. Είναι ευθύνη που οφείλουμε να παραδώσουμε στις επόμενες γενιές ακέραιη.»
ΟΜΙΛΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΡΧΗ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ
Εκδήλωση για την 78η Επέτειο της Ενσωμάτωσης της Δωδεκανήσου
Ρόδος, 6 Μαρτίου 2026
«Θάλασσα Μνήμης – Γη Ελληνική»
Αξιότιμε Κύριε Υπουργέ Εξωτερικών,
Αξιότιμη Κυρία και Αξιότιμοι Κύριοι Βουλευτές,
…………………………..
Κυρίες και κύριοι,
Απόψε, δεν τιμούμε απλώς μια επέτειο.
Απόψε στεκόμαστε με σεβασμό απέναντι σε μια μεγάλη διαδρομή αγώνα, μνήμης, πόνου, υπομονής και τελικά δικαίωσης.
Ο τίτλος της σημερινής μας εκδήλωσης, «Θάλασσα Μνήμης – Γη Ελληνική», είναι η ίδια η ταυτότητα αυτού του αρχιπελάγους.
Η Μακρά Νύχτα και το Φως της Ελευθερίας.
Στεκόμαστε με σεβασμό μπροστά στην ιστορική επιβεβαίωση :
Ότι η ταυτότητα δεν είναι τυπικό χαρακτηριστικό·
είναι βίωμα, αίμα, πίστη, γλώσσα, ψυχή.
Αύριο, συμπληρώνονται 78 χρόνια από την-επίσημη- πανηγυρική Ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου στην Ελλάδα, από εκείνη τη μεγάλη ημέρα του 1948, όταν ο πόθος γενεών έγινε επιτέλους εθνική πραγματικότητα
Όταν δικαιώθηκε μια μακρά και βασανισμένη ιστορική πορεία.
Oταν η γεωγραφία συμφιλιώθηκε με την Ιστορία
Οι Δωδεκανήσιοι δεν γνώρισαν την ελευθερία το 1821, όταν η υπόλοιπη Ελλάδα έσπαγε τα δεσμά της.
Για εμάς, η νύχτα κράτησε πολύ περισσότερο.
Τα Δωδεκάνησα ήταν πάντοτε ένα σταυροδρόμι θαλάσσιων δρόμων, πύλη πολιτισμών, γέφυρα ανάμεσα στην Ανατολή και τη Δύση, χώρος στρατηγικός, χώρος επιθυμητός.
Γι’ αυτό και η ιστορία τους είναι πυκνή, δραματική, συγκλονιστική.
Πέρασαν από εδώ οι Ιππότες, οι Οθωμανοί, οι Ιταλοί, Γερμανοί.
Διαδοχικοί κατακτητές που προσπάθησαν να αλλοιώσουν τη γλώσσα μας, να κάμψουν την πίστη μας, να «γκριζάρουν» την ελληνική ψυχή αυτών των νησιών.
Όμως η μνήμη της θάλασσας είναι πιο δυνατή.
Στις εκκλησιές, στη λαλιά της μάνας, η Ελλάδα παρέμενε ζωντανή και αδιαπράγματευτη. Ο ελληνισμός της Δωδεκανήσου κράτησε ανόθευτη την ταυτότητά του, κράτησε τη μνήμη του, κράτησε τη γλώσσα του, κράτησε το φρόνημά του.
Και μέσα στην φρίκη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Τα Δωδεκάνησα έζησαν τη φωτιά του πολέμου, τη φτώχεια, την αγωνία, την πείνα, τον φόβο, τις διώξεις, τις εκτελέσεις.
Η γερμανική κατοχή στα νησιά μας κράτησε μέχρι το τέλος του πολέμου στην Ευρώπη, περισσότερο από ό,τι στην ηπειρωτική Ελλάδα.
Στις 8 Μαΐου 1945 υπογράφηκε στη Σύμη το πρωτόκολλο παράδοσης των νησιών στους Συμμάχους και ακολούθησε η βρετανική διοίκηση.
Όμως ούτε τότε είχε ακόμη ολοκληρωθεί ο εθνικός προορισμός της Δωδεκανήσου.
Χρειάστηκε νέος διπλωματικός αγώνας, χρειάστηκε επιμονή, χρειάστηκαν διεθνείς αποφάσεις, διεθνείς συμβάσεις.
Γι’ αυτό και η Ενσωμάτωση της Δωδεκανήσου δεν ήρθε ως εδαφική μεταβολή.
Ήρθε ως αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας.
Η λύτρωση ενός τόπου που ποτέ δεν ξέχασε ποιος είναι.
Η δικαίωση ανθρώπων που κράτησαν την Ελλάδα μέσα τους, όταν ακόμα και η ίδια η Ελλάδα δεν μπορούσε ακόμη να τους σφίξει επίσημα στην αγκαλιά της.
Σήμερα, 78 χρόνια μετά, καθώς κοιτάζουμε τις σημαίες μας να κυματίζουν ελεύθερες, έχουμε χρέος να μην αντιμετωπίζουμε αυτή την επέτειο ως μια τελετή μνήμης χωρίς συνέχεια.
Σε αυτούς, που μας παρέδωσαν τα νησιά μας ελεύθερα, οφείλουμε τον όρκο να τα παραδώσουμε με την σειρά μας στις επόμενες γενιές πιο ισχυρά.
Πάντα ελεύθερα και πολύ πιο ισχυρά.
Διότι η ιστορία της Δωδεκανήσου δεν μιλά μόνο για το παρελθόν.
Μιλά με εντυπωσιακή δύναμη και για το παρόν.
Μιλά με εδραιωμένη αισιοδοξία για το μέλλον.
Σήμερα, 78 χρόνια μετά, καλούμαστε να γιορτάσουμε σε ένα περιβάλλον που θυμίζει τις ταραχώδεις εποχές που ελπίζαμε ότι είχαν περάσει ανεπιστρεπτί.
Ο κόσμος γύρω μας φλέγεται.
Η φωνή της Ιστορίας, μας λέει : καλωήρθατε στον αιώνα των αλλεπάλληλων κρίσεων.
Και μας το λέει συχνά, τα τελευταία χρόνια.
Η γεωπολιτική σκακιέρα σκληραίνει
Οι ισορροπίες δοκιμάζονται
Από τα μέτωπα της Ουκρανίας μέχρι την τραγωδία στη Μέση Ανατολή, και με την επικίνδυνη κλιμάκωση στην ευρύτερη περιοχή του Ιράν, η ανθρωπότητα ισορροπεί σε ένα τεντωμένο σχοινί.
Για άλλους, ίσως, αυτές οι εξελίξεις είναι μόνο ειδήσεις που προβάλλονται σε οθόνες.
Για εμάς εδώ, στο Νότιο Αιγαίο, είναι κάτι βαθύτερο.
Είναι μια υπενθύμιση ότι η γεωγραφία δεν είναι ποτέ ουδέτερη
Ότι η θάλασσα, που είναι πηγή ζωής, πολιτισμού και προκοπής, μπορεί να μετατραπεί μέσα σε μια στιγμή και σε πέρασμα αγωνίας.
Ότι τα νησιά γνωρίζουν καλύτερα από πολλούς τι σημαίνει να βρίσκεσαι στο σύνορο των μεγάλων αναταράξεων της ιστορίας.
Τα Δωδεκάνησα έχουν ζήσει για αιώνες αυτό που σήμερα ολόκληρος ο κόσμος φοβάται.
Και γι’ αυτό ίσως καταλαβαίνουμε καλύτερα από πολλούς ότι η ειρήνη δεν είναι δεδομένη.
Ότι στην ιστορία των εθνών, τίποτα δεν προσφέρεται ως δώρο. Ακόμη κι όταν έχεις το δίκιο με το μέρος σου.
Ακριβώς γι’ αυτό, ο εορτασμός της Ενσωμάτωσης φέτος αποκτά ακόμη μεγαλύτερο νόημα.
Είναι ένα μάθημα ιστορίας με πλήρη επικαιρότητα.
Είναι μια υπενθύμιση ότι οι λαοί που άντεξαν στις θύελλες του χρόνου το πέτυχαν γιατί δεν έχασαν την πίστη τους, γιατί δεν έχασαν την ταυτότητα τους, γιατί δεν έχασαν την εθνική τους συνείδηση.
Και είναι επίσης μια στιγμή που αναδεικνύει με ιδιαίτερη ένταση την αξία της διπλωματίας, της ψυχραιμίας, της εθνικής σοβαρότητας.
Η επίσημη στάση της Ελλάδας αυτές τις ημέρες είναι καθαρή, ψύχραιμη και ταυτόχρονα αποφασιστική.
Μέσα σε αυτή ακριβώς τη δύσκολη συγκυρία αποκτά ξεχωριστό βάρος η παρουσία του Υπουργού Εξωτερικών της Ελλάδας, Γιώργου Γεραπετρίτη, στη Ρόδο το διήμερο 6 και 7 Μαρτίου.
Διότι δεν υποδεχόμαστε σήμερα απλώς έναν υψηλό προσκεκλημένο σε μια επετειακή εκδήλωση.
Υποδεχόμαστε τον Υπουργό Εξωτερικών της πατρίδας μας σε μια στιγμή όπου το ίδιο το Υπουργείο Εξωτερικών βρίσκεται σε διαρκή κινητοποίηση για τις εξελίξεις στο Ιράν και στη Μέση Ανατολή:
Η παρουσία του, λοιπόν, εδώ στη Ρόδο, αυτές ακριβώς τις ώρες, στέλνει ένα μήνυμα με ξεχωριστό ειδικό βάρος.
Στέλνει το μήνυμα ότι τα Δωδεκάνησα δεν είναι μια απομακρυσμένη γεωγραφική περιφέρεια της Ελλάδας.
Είναι πυλώνας της εθνικής μας αυτοσυνειδησίας.
Είναι τόπος στον οποίο σμίγουν: η ιστορία, η γεωπολιτική, η εθνική ευθύνη.
Κυρίες κ Κύριοι,
Σε μια περίοδο κατά την οποία η διεθνής σκηνή γίνεται όλο και πιο σκληρή, όλο και πιο απαιτητική, όλο και πιο απρόβλεπτη, είναι ο συμπατριώτης μας Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης
εκείνος που έχει επωμιστεί ένα από τα δυσκολότερα χαρτοφυλάκια του κράτους.
Και το υπηρετεί σε ένα πεδίο στο οποίο, σε αντίθεση με την εσωτερική πολιτική σκηνή, δεν επιτρέπονται κραυγές και δεν συγχωρούνται οι αυταπάτες.
Το υπηρετεί σε ένα περιβάλλον όπου κάθε λέξη έχει βάρος, κάθε κίνηση έχει συνέπειες.
Τιμούμε, λοιπόν, στο πρόσωπό του όχι μόνο τον θεσμικό του ρόλο, αλλά και το ήθος της ευθύνης.
Την εργατικότητα.
Τη νηφαλιότητα.
Την προσήλωση στις αρχές της διπλωματία.
Την επιμονή στην εθνική γραμμή με σοβαρότητα και καθαρότητα.
Διότι η Ελλάδα, ιδιαίτερα σε τόσο δύσκολες εποχές, χρειάζεται μια εξωτερική πολιτική που να συνδυάζει τη σύνεση με την αποφασιστικότητα, τη μετριοπάθεια με τη δύναμη.
Και για εμάς εδώ, στα Δωδεκάνησα, έχει ξεχωριστή σημασία ότι ο άνθρωπος που εκπροσωπεί την Ελλάδα σε αυτό το σκληρό γεωπολιτικό περιβάλλον είναι και ένας άνθρωπος που κουβαλά μέσα του τη μνήμη αυτού του τόπου, το αλάτι της Καρπάθου, το DNA του Αιγαίου.
Αγαπητές φίλες και αγαπητοί φίλοι,
Σήμερα, μπροστά στη μνήμη των προγόνων μας, έχουμε ένα καθήκον:
Να μην ξεχάσουμε ποτέ ότι αυτά τα νησιά ελευθερώθηκαν όχι επειδή η ιστορία κάποτε κουράστηκε να τα βασανίζει, αλλά επειδή οι άνθρωποί τους δεν λύγισαν.
Επειδή περίμεναν, άντεξαν, αγωνίστηκαν και πίστεψαν.
Απόψε, λοιπόν, καλούμαστε να ακούσουμε τη θάλασσα της μνήμης.
Να αφουγκραστούμε τις φωνές εκείνων που περίμεναν την Ένωση σαν λύτρωση.
Να θυμηθούμε τις καμπάνες, τις σημαίες, τα δάκρυα χαράς εκείνης της μεγάλης ημέρας.
Και γι’ αυτό οφείλουμε να μεταφέρουμε στα παιδιά μας ότι η ελληνικότητα αυτών των νησιών δεν είναι σύνθημα.
Είναι ιστορία.
Είναι βίωμα.
Είναι θυσία.
Είναι δικαίωμα και ευθύνη μαζί.
Επιτρέψτε μου μια μόνο αναφορά στον οργανισμό που έχω την τιμή να υπηρετώ, και τους ανθρώπους του. Για εμάς, στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, τα νησιά μας δεν είναι τουριστικός προορισμός.
Είναι Φως
Είναι θάλασσα ευκαιριών, που κρύβονται δίπλα σε κινδύνους, γιατί ιστορικά οι κίνδυνοι συγκατοικούν με τις ευκαιρίες,
Είναι όρκος. Όρκος ελευθερίας, αξιοπρέπειας, προόδου και ελληνικής συνέχειας.
Κύριε Υπουργέ, επιτρέψτε μου να κλείσω με την αναφορά στην ενίσχυση της αποτρεπτικής δύναμης της χώρας μας και την αναβάθμιση του ρόλου των νησιών μας στον εθνικό αμυντικό σχεδιασμό. Οι εικόνες από τον υπέροχο εξοπλισμό που έφτασε προχθές στην Κάρπαθο, έφεραν ανάταση και αισθήματα περηφάνιας στους νησιώτες μας. Έφεραν χαμόγελο και αισιοδοξία.
Με βαθιά τιμή, με ιδιαίτερη χαρά και με αίσθημα εθνικής συγκίνησης, υποδεχόμαστε απόψε στη Ρόδο τον Υπουργό Εξωτερικών της Ελληνικής Δημοκρατίας, τον συμπατριώτη μας, Γιώργο Γεραπετρίτη.
Κύριε Υπουργέ,
σας καλωσορίζουμε στον τόπο της μνήμης και της εθνικής συνέχειας.
Σας ευχαριστούμε για την παρουσία σας.
Σας ευχαριστούμε για το έργο που επιτελείτε.
Κυρίες και Κύριοι,
Καλώ στον βήμα τον Υπουργό Εξωτερικών που δίνει τη μάχη στο διεθνές στερέωμα με το ήθος και τη σοβαρότητα που αρμόζει στην ιστορία μας.
Χρόνια πολλά στη Δωδεκάνησο!
Χρόνια πολλά στην Ελλάδα μας!
