Νατάσα Παμπρή
Καλοκαίρι στο Αιγαίο σημαίνει ήλιος, θάλασσα… και ήχοι βιολιού που ξεπηδούν από κάποιο ξωκλήσι, φωτίζοντας τις νύχτες με φεγγάρι , με μελωδίες βαθιά ριζωμένες στην ιστορία και στην καρδιά του νησιού. Σε μια εποχή που η παγκοσμιοποίηση και η εμπορική μουσική κυριαρχούν, μια ευχάριστη έκπληξη επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο, πως όλο και περισσότεροι νέοι επιλέγουν συνειδητά να συμμετέχουν στα παραδοσιακά πανηγύρια των νησιών , όχι μόνο ως θεατές, αλλά ως φορείς μιας ζωντανής, αυθεντικής κουλτούρας.
- Γράφει η Άννυ Δημητρίου
Τα πανηγύρια στα Δωδεκάνησα, από τη Ρόδο και την Κάλυμνο μέχρι τη Χάλκη και την Κάσο, αποτελούν κάτι περισσότερο από απλές τοπικές γιορτές. Είναι εστίες πολιτισμού και διατήρησης της μουσικής μας ταυτότητας. Οι νέοι σήμερα, με όλο και μεγαλύτερο ενδιαφέρον, «ξαναδιαβάζουν» την παράδοση μέσα από τον χορό, το τραγούδι και την επαφή με τα μουσικά σχήματα που κρατούν τα νησιώτικα τραγούδια μας ζωντανά.
Το νησιώτικο τραγούδι δεν είναι απλώς ένα είδος μουσικής. Είναι η φωνή του Αιγαίου. Οι σκοποί της λύρας και του βιολιού, οι αυτοσχέδιες μαντινάδες, το πάθος στον χορό του συρτού ή του μπάλλου, μιλούν για έρωτα, ξενιτιά, χαρά και λύπη. Αυτή η γλώσσα, παρότι παλιά, γίνεται σύγχρονη στα χείλη των παιδιών που μαθαίνουν να τραγουδούν τον τόπο τους και να χορεύουν ξένοιαστοι , αυθεντικοί και χαμογελαστοί.
Στα χωριά, στα ξωκλήσια, κάτω από τα φώτα των πανηγυριών, γεννιούνται στιγμές μοναδικές! Νέοι άνθρωποι, μακριά από τα μεγάλα clubs και τις playlists του TikTok, χορεύουν μέχρι το πρωί πιασμένοι χέρι-χέρι με παππούδες και γιαγιάδες, ζώντας κάτι που δεν χωρά σε «stories» μόνο. Μιλάμε για μια αίσθηση ταυτότητας, ριζών και συνέχειας. Η νεολαία βιώνει την παράδοση στην εξέλιξη , μοιράζεται το κέφι , τον χορό , το τραγούδι στις εικόνες που αποτυπώνει στην καρδιά της… Αλλά και σε όλα αυτά που ανεβάζει και μοιράζεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κι έτσι η επιθυμία για το ντόπιο, το αληθινό , το απλό, το παραδοσιακό, μεγαλώνει και γίνεται ένα νέο viral! Μια τάση που δίνει likes και follows με μεράκι.
Το γλέντι στο πανηγύρι , είναι γεύσεις με πίτες χωριάτικες, είναι ποιοτικό -καλό κρέας ή θαλασσινό , με μεζεδάκια της γιαγιάς ή της θειάς, είναι οι στιγμές που καλλιεργούνται από μουσικές , ρακί-ούζο -κρασί, μυρωδιές από χωριό αλλά και νησί , θάλασσα κι αλμύρα!
Στα Δωδεκάνησα, η παράδοση δεν είναι «παλιά μόδα». Είναι πηγή έμπνευσης που ξανά γίνεται μια «νέα μόδα» ! Το τραγούδι της Καρπάθου, η λύρα της Κάσου, οι σκοποί της Νισύρου και της Αστυπάλαιας, η ντοπιολαλιά της Ρόδου με τα αηδόνια της να τραγουδούν τα ταλαντούχα , όλα συνθέτουν ένα πολύχρωμο πάζλ που ενώνει γενιές και κρατά ζωντανό τον πολιτισμό μας, σε έναν πίνακα ζωγραφικής με απέραντο γαλάζιο!
Όλο και περισσότερα νέα παιδιά ασχολούνται με την παραδοσιακή μουσική, είτε μέσα από μουσικά σχήματα, είτε παρακολουθώντας μαθήματα, είτε απλώς ανεβαίνοντας με πάθος στη πίστα ενός πανηγυριού. Έτσι, η μουσική δεν χάνεται , ανανεώνεται, ξαναγεννιέται και μένει άτρωτη , αναλλοίωτη στο χρόνο. Και μαζί της, ανανεώνεται κι η ελπίδα πως η πολιτιστική μας κληρονομιά , η « Ελλάδα μας» δεν είναι για να τη λησμονούμε , αλλά για να τη γνωρίζουμε , να τη ζούμε και να την συστήνουμε και στα παιδιά μας…!
